APOLLO 8 " and God created.... "

Apollo 8 is misschien de grootste, maar zeker de meest gewaagde stap geweest op weg naar de eerste maanlanding.
Internationale spionage, de eerste bemande Saturnus V lancering, een ruimteschip dat de direkte omgeving van de aarde daadwerkelijk zou verlaten en TV-beelden van die aarde, gefilmd vanuit de maan-omloopbaan.
Spectaculaire ingredienten van een vlucht die door sommigen vooraf als 'zinloos' werd gezien.

	Apollo 8	AS-503
	Commandant	Frank Borman
	LM-piloot	William Anders
	CM-piloot	James Lovell
	Lancering	21 december 1968
	Missieduur	6 dgn. 3 uur. 7 min.
	Landing	27 December 1968
	Lanceerraket	Saturn V (SA-503)
	Commandomodule	"Apollo 8" (CSM-103)

Zowel de Amerikanen als de Sovjets naderden eind 1968 het punt dat ze in staat waren om een bemande vlucht richting de maan te sturen.
Hoewel de volgende stap in het Apollo-programma bestond uit het testen van de maanlander (LM) in een baan om de aarde, werd besloten het missiedoel van Apollo 9 (een testvlucht naar de maan) naar voren te halen. Maar dan wel zonder een maanlander mee te nemen!
Als gevolg van allerlei kleine technische problemen was de LM nog niet vliegklaar, en om de minieme voorsprong in de Race naar de maan niet te verliezen was de NASA genoodzaakt een gokje te wagen.

	De aankomst van LM-3 op de Cape. LM-1 en LM-2 waren dummy's die gebruikt werden voor Apollo 5 en Apollo 6
Op 9 juni 1968 levert fabrikant Grumman dan eindelijk de eerste echte maanlander aan op Cape Canaveral. Tot woede van de NASA bleken er meer dan 200 (kleine) afwijkingen op de specificaties in te zitten. Hoewel Apollo 8 pas eind december werd gelanceerd moest er nog zoveel aan gesleuteld worden dat de LM op dat moment nog niet vliegklaar was. De eerste LM-vlucht schoof door naar Apollo 9

De CIA, de Amerikaanse geheime dienst, had op spionagefoto's namelijk een nieuwe Russische raket ontdekt. De Proton 8k82k, sterk genoeg om een Soyuz ruimteschip naar de maan te lanceren. Hoewel het met behulp van de opgevoerde Proton onmogelijk was om op de maan te landen, (hiervoor was de N1 draagraket, de Russische tegenhanger van Saturnus V in ontwikkeling) zouden de Sovjets terecht kunnen claimen als eerste mensen naar de maan te hebben gebracht.
Dit feit bracht de politieke gemoederen in beroering en de druk op de NASA nam nog meer toe.

Alles is groots aan een Saturnus V: vijf motoren met een hoogte van 6 meter, uitlaten van bijna 4 meter doorsnede en per motor twee brandstofleidingen met een diameter van 35cm. Goed voor 160 miljoen pk.

Terwijl de NASA directie een ruimtevaart-conferentie in Wenen bezocht, vlogen de Apollo-afdelingsmanagers naar Wernher von Braun in Huntsville om het idee van een ingelaste missie met hem te bespreken. Wernher von Braun (hier op de foto) had daar geen problemen mee. Zijn redenering: als de NASA dan toch zou besluiten om de derde Saturnus V lancering al te bemannen kon je net zo goed meteen naar de maan gaan. Waar het zijn raket betrof maakte het weinig verschil: één extra start van de 3e trap-motor

Film (25MB): Afwerpen 1e trap, tussenring en 2e trap. Starten 3e trapmotor

Hoewel het naar de maan vliegen zonder LM binnen een deel van de NASA als een zinloze zaak werd gezien had het als groot voordeel dat er een duidelijk zichtbaar succes kon worden behaald op de Sovjet-Unie. De tegenstanders van het Apolloproject zou door de positieve publiciteit de mond worden gesnoerd, waardoor er makkelijker budget zou vrijkomen vanuit politiek Washington.

Besloten werd om het lanceervenster van de maand december te benutten om de grote sprong te wagen, wat neer kwam op een lancering op de 21e.
Maar voor een lancering vanuit Baikonoer in de Sovjet-Unie was 6 december de beste datum. Begin december voer dan ook een vloot aan Russische radarschepen uit om hun posities op de oceanen in te nemen.
Maar... er gebeurde niets. Op het allerlaatste moment durfden de Russen het toch nog niet aan en lastten hun alsnog lancering af.

Voor de drie Apollo-astronauten was het een ongelooflijk spannende onderneming. Een klein rekenfoutje in de berekening van de vluchtbaan kon betekenen dat ze zouden eindigen als de 10e planeet van de zon of dat ze op de maan zouden crashen.

Geluidsfragment: Apollo 8 krijgt een Go van Mission Control voor voor de oversteek naar de maan, de Trans Lunar Injection

Zeker niet binnen de eerder vastgestelde veiligheidsmarges van de NASA was de beslissing om niet onmiddellijk de "gratis-retoer-koers" naar de aarde te pakken (een 8-vormige route zoals op het embleem) maar om de riskante afrem-manoeuvre achter de maan uit te voeren; de Lunar Orbit Insertion, om daarmee in een omloopbaan te komen.
Niet alleen de LOI zelf was een risico, juist omdat er geen maanlander meegenomen werd was de terugkeer van Apollo 8 naar de aarde geheel afhankelijk van het SPS, het Service Propulsion System, die ene motor van de service module. Apollo 13 zou bewijzen dat de daalmotor van de maanlander uitstekend als reserve dienst kon doen.

Maar, alles ging goed en Apollo 8 draaide 10 maal rond de maan. Vervolgens werd de raketmotor wederom feilloos ontstoken voor de Trans Earth Injection vuurstoot. 

De vlucht die rond de Kerstdagen van 1968 plaatsvond maakte veel indruk. De bemanning las, tijdens een live uitzending rond de maan, om beurten hoofdstukken voor van het scheppingsverhaal uit het Bijbelboek Genesis. De gehele aardbol in één televisie-beeld gevangen bracht bij veel aardbewoners het besef boven dat hun planeet iets nietigs in het heelal was, zo uniek dat ze er zeer verantwoord mee om moesten gaan. Apollo 8 was een belangrijke drijfveer in het oprichten van de "Club van Rome"

Postzegel (6 dollarcents) ter gelegenheid van de indrukwekkende Apollo 8 missie

Met Apollo 8 werden voor het eerst mensen uit de directe omgeving van de aarde weggeschoten op weg naar een ander hemellichaam. Frank Borman, Jim Lovell en Bill Anders waren de eersten die de aarde zagen als niemand daarvoor.

Vanuit de verte!

Als een blauw bolletje, zwevend in een zwarte lege ruimte....

Apollo 8, Kerstavond 1968

Home | Site map | Contact