De produksie
Rekening houdend met het feit dat de industrie van een land het resultaat is
vande inspanningen van verscheidene generaties van arbeiders en dat de diverse
takken van industrie nauw met elkaar zijn verbonden, beschouwen wij de gehele
huidige produksie als een grote produksiewerkplaats, die volledig toebehoort aan
alle arbeiders gezamenlijk en aan niemand in het biezonder. Het
produksiemechanisme behoort in zijn geheel beschouwd aan de gehele
arbeidersklasse. Deze stelling bepaalt het karakter en de vorm van de nieuwe
produksie. In zijn geheel beschouwd: dat wil zeggen dat de produkten die door de
arbeiders gemaakt worden aan allen toebehoren. Deze produkten, van welk aard
ook, vormen de basis voor de bevoorrading van de arbeiders, waarvan ieder die
deelneemt aan de nieuwe produksie datgenen zal ontvangen wat hij nodig heeft, op
basis van gelijkheid voor allen. Het nieuwe produksiesysteem schaft het
loonstelsel en de uitbuiting in al hun vormen af en voert daarvoor in de plaats
het principe van broederlijke en solidaire samenwerking tussen arbeiders in. De
middenklasse, die in de moderne kapitalistiese maatschappij bemiddelende en
niet-produktieve funksies bekleedt - handel e.d. - moet, evenals de bourgeoisie,
deelnemen aan de nieuwe produksie op dezelfde voorwaarde als andere arbeiders.
Zoniet, dan plaatsen deze klassen zichzelf buiten de arbeidsmaatschappij.
Er zullen geen bazen zijn, noch ondernemers, noch eigenaars, noch
staats-eigenaars (zoals het geval in de bolsjewistiese staat). De
bestuursfunkties in de nieuwe produksie zullen bekleed worden door
administratieve lichamen die speciaal daartoe door de arbeiders worden
opgericht: arbeidersraden, fabrieksraden en fabrieks- of ondernemingsbesturen.
Deze lichamen zijn onderling verbonden op gemeentelijk, distriks- en landelijk
nivo en zullen evenzo gemeentelijke, distriks- en uiteindelijk algemene en
federale administratieve instellingen vormen. Ontworpen door de massa en
voortdurend onder haar kontrole en invloed zullen zij ook voortdurend worden
vernieuwd en aldus de idee van werkelijk zelfbestuur van de massa
verwezenlijken. De verenigde produksie waarvan de middelen en de produkten aan
allen toebehoren, die het loonstelsel heeft vervangen door het principe van
kameraadschappelijke samenwerking en die rechtsgelijkheid heeft ingesteld voor
alle producenten; de produksie die geleid wordt door arbeiders-bestuurslichamen,
gekozen door de massa: dat is de eerste werkelijke stap op weg naar de
verwezenlijking van het revolutionaire anarchisme.
Naar: De konsumpsie