|
A tune a day.
Als u 'op les' bent geweest, zult u vast wel
begonnen zijn in boekjes als 'A tune a day', 'Folk Dean'(voor de
pianisten) en wat dies
meer zij. Het boekje
ging in je schooltas mee naar school rond de kerst, pappa droeg je
saxofoon. Voor het welwillend oor van de meesters en juffen en
alle kinderen speelde je
Jingle bells.
En wat was je trots als je saxjuf of saxmeneer
zei: "Zo, en nu mag
je je eerste blues spelen!" Het moest swingen, dus niet meer
Duuuu-duuuu-duuu- maar ta-ta-da-ta-da. Voor jou als kind was dit
blues.
Later kreeg je uitgelegd dat bluenotes het hem
deden: deze zetten een gehele toonladder om van vrolijk naar
verdrietig en andersom. En
als je een nogal expressieve natuur had (het mooiste meisje van de klas loopt weg
met jouw beste vriend, je komt op school met voor het
eerst gel in je haar en iedereen lacht je uit), lukte het je bovendien
om alle regels die je leerde over Blues
te vergeten en gewoon te spelen-terwijl-je-je-klote-voelde. Ik zette altijd The Cure op.
Totdat iemand (die nog
nooit The Cure had gehoord) zei: "Wat een meneertje pruillip, die
zanger. Konden ze niet een dagje langer wachten met
liedjes opnemen tot hij weer vrolijk was?" Deze opmerking
sloeg de spijker op zijn kop.
The Cure kan ik nu niet meer horen zonder in
de lach te schieten (welk een puberale Weltsmerz), maar toch valt dit mijns inziens
niet onder de écht slechte muziek. Beroerde muziek heeft vaak te maken
met spelen zoals het hoort, en je emoties tijdens het proces als
belastend ervaren. Je emoties zouden je eens een
richting kunnen opsturen die je niet uitgestippeld hebt!
Zo weten de makers van écht slechte muziek
vaak perfect hoe blues
moet klinken, reggae e.d. Ze veinzen originaliteit, maar ze citeren.
In de studio's van tegenwoordig kunnen ze alles
op dat gebied. Je hoeft niet meer hard te werken om vet te klinken,
het zit onder een
knopje. De makers van écht,
écht slechte muziek beroven de stijlen bovendien van datgene wat de
stijl zo charmant maakt: de ritmiek, de
lichtheid, de rauwheid,
kortom: de spontaniteit. Deze wordt
ingeruild voor voorspelbaarheid. En hele volksstammen trappen hierin, sterker nog:
ze gaan het verwárren met charme en spontaniteit. Ze
laten zich verleiden door een opblaaspop.
Maar het doet mij denken aan A tune a day, en
aan Folk Dean, waarbij de beginnend muzikant werd geleerd aan de hand
van een deuntje hoe hij of zij blues moet spelen, met dit verschil: als ervaren muzikant maak je je eigen regels
na A tune a day. Als broodspeler kom je niet
meer onder die producer
of bandleider uit.
Want de schoorsteen moet roken.
|