New Age

New Age ?

Toen ik opperde om aan deze pagina te beginnen, vroeg iemand ”Wat zou deze pagina kunnen toevoegen aan de bestaande lectuur over New Age ?” Er is inderdaad inmiddels heel veel geschreven op het gebied van New Age. In bijna alle grote plaatsen zijn gespecialiseerde New-Age-winkels gevestigd.

Mijn doel is dan ook niet om nog een theorie in het leven te roepen. Maar ik heb in de loop der jaren zoveel op het gebied van New Age gelezen, dat ik voor mijzelf op een rijtje wil zetten, wat ik er nu van vind. Ik moet hierbij denken aan het televisieprogramma ”The verdict” waarin Arthur C. Clarke na jarenlang onderzoek een oordeel probeert te vellen over vermeende mysterieuze verschijnselen. Want dat is het intrigerende van alles wat er geschreven is : Wat is er nu van waar en wat is onzin ? Wat is betrouwbaar en wat is ontsproten aan het brein van een fantast ?

Veel citaten op deze homepage zijn afkomstig uit New-Age-literatuur. Enerzijds vind ik het soms fascinerend wat er geschreven wordt door New-Age-adepten, anderzijds probeer ik een nuchtere houding tegenover mysterieuze zaken aan te nemen.

Onderwerpen en thema’s

New Age is geen beweging met eenduidige ideeën en uitgangspunten. Het is meer de verzamelnaam voor een diverse bewegingen die in een aantal gevallen van totaal verschillende visies uitgaan. Inmiddels beslaat ’New Age’ zo’n gigantisch gebied, dat het haast niet te overzien is. Alleen al door de diversiteit van onderwerpen en de hoeveelheid lectuur die zich steeds verder uitbreidt, is het onmogelijk zich in alles wat tot New Age gerekend wordt, te verdiepen. Deze pagina gaat daarom slechts in op een beperkte selectie aan onderwerpen uit de New-Age-literatuur.

Ik heb mij beperkt tot

De volgende hoofdstukken behandelen opvattingen en ideeën die in veel New Age literatuur worden verdedigd. Het betreft de volgende onderwerpen :

Wat is New Age ?

Als ik in een boekhandel de schappen met boeken op het gebied van New Age zie staan, tref ik talloze onderwerpen aan. En om de zoveel tijd komt er weer een onderwerp bij. Het zijn onderwerpen als :

  • Paranormale verschijnselen,
    waaronder
  • Oosterse filosofieën en godsdiensten,
    waaronder met als uitvloeisels daarvan onderwerpen als en boeken van of over diverse Oosterse leraren, onder wie
  • Christendom
    met onderwerpen als
    • Christelijke mystiek,
      waarin aandacht wordt besteed aan mystici als
    • Gnosis
    • Katharen
    • Zoektocht naar de oorspronkelijke boodschap van Jezus met werken over
      • Vervalsing van de christelijke bronnen
      • Johannes Greber
            Johannes Greber werd in 1876 in Wenigerath, Bernkastel geboren. Hij studeerde theologie in Trier en werd in 1900 tot priester gewijd. Hij kwam via enkele van zijn parochianen in contact met een groepje mensen dat spiritistische seances hield. Hij concludeerde dat de gebeurtenissen een onbevooroordeeld onderzoek waard waren en hij stond versteld over de rijkdom en waarheden die het jonge medium voorlegde. Deze hadden onder meer betrekking op het Nieuwe Testament. ... In 1929 vestigde hij zich in de Verenigde Staten van Amerika. ... Hij verzorgde o.a. een vertaling van het Nieuwe Testament in het Duits en Engels. Hij stierf op 31 maart 1944.
          (uit : Johannes Greber, Omgang met Gods geestenwereld)
      • Rudolf Steiner
            Rudolf Steiner (kon) op grond van eigen geesteswetenschappelijk onderzoek een aantal openbaringen brengen, die het beeld van het leven van Jezus verruimen en verdiepen. Met name over de periode tussen het twaalfde en dertigste levensjaar ... worden gedetailleerde mededelingen gedaan.
        ...
        De mededelingen ... over het ’vijfde evangelie’ hebben veel tegenstand en kritiek opgeroepen. Rudolf Steiner doet dan ook een dringend beroep op zijn toehoorders om met de benodigde behoedzaamheid en terughouding met deze inhoud om te gaan.
          (uit : Rudolf Steiner, Bijzonderheden over het leven van Jezus)
      • Jacob Lorber
            Jacob Lorber ontving zijn diktaten door de innerlijke Stem, die hij voor het eerst in de vroege ochtenduren van de 15de Maart 1840 ter hoogte van zijn hartstreek vernam en die hem opdroeg : ”Sta op, neem je pen en schrijf !” ... Lorber (gaf gehoor) aan deze in hem sprekende bron, die hij ondervond als het levende woord van God. Zo ontstond een gigantisch werk ... Het geeft ons een beeld van het oerbegin der schepping tot aan haar toekomstige voleinding. Centraal staat het elfdelige Grote Johannes Evangelie (het 11de deel werd later door Leopold Engel ontvangen), dat ons een minutieus verslag geeft van de drie jaren, dat Jezus als Leraar rondtrok.
          (uit : Jacob Lorber, De wederkomst van Christus)
  • Islamitische mystiek,
    met name de
    • Soefi-beweging
  • Overige religies
    zoals
    • Wicca
    • Indiaanse religies,
      met onderwerpen als
      • Medicijnwielen
    • Keltische religies
      met aandacht voor
      • Rune-tekens
  • Alternatieve geneeswijzen,
    zoals
  • Ontspanningsmethodieken,
    zoals
    • Reiki
  • Beïnvloeding van de psyche door de materie,
    met onderwerpen als
  • Toekomstvoorspellen
    met beschouwingen over
    • Nostradamus
    • Kaartleggen,
      waaronder
      • Tarot
      • Kaartspel van mevrouw Lenormand
    • Numerologie
  • Buitenaards leven,
    met o.a.
    • Verslagen van gesprekken met ufonauten
    • Ontvoeringen en medische experimenten door ufonauten
    • Graancirkels
  • Psychologische theorieën,
    o.a.

Het betreft onderwerpen die

Je houding tegenover New Age

Ik vind het niet verwonderlijk dat nuchtere mensen deze waslijst aan onderwerpen met de nodige scepsis benaderen. Sterker nog : Ik vind dat deze waslijst met scepsis benaderd moet worden. De geschiedenis kent een lange lijst met
valse profeten, die de meest wonderlijke verzinsels als waarheid aan de man wisten te brengen. Ik kan alleen maar concluderen : Klakkeloos navolgen van welke beweging dan ook dient geen enkel reëel doel.

Maar is het allemaal onzin wat de verschillende New-Age-bewegingen beweren ?

Nee, dat is niet het geval. De meeste boeken die New-Age-standpunten verdedigen, bevatten een schat aan inzichten die de moeite van het onderzoeken waard zijn. Dat is ook het moeilijke aan New-Age-literatuur : heel voor de hand liggende inzichten, die overduidelijk waar zijn, en zeer hypothetische zaken, waar op zijn minst vraagtekens bij moeten worden geplaatst, worden door elkaar en naast elkaar behandeld. New-Age-onderwerpen zijn meestal gerelateerd aan religie en ethische vraagstukken.

Het bestuderen van New-Age-standpunten kan daarom het eigen religieuze leven verdiepen, tolerantie vergroten of een wending geven aan morele normen en waarden.

Ik vind dat ieder voor zich moet bepalen wat hij/zij gelooft, waarschijnlijk acht, mogelijk acht of verwerpt.

Wat mijzelf betreft, ik heb moeite met theorieën die al te zeer botsen met mijn "wetenschappelijke" instelling. Er wordt zoveel beweerd, en ik kan het in de verste verte niet "controleren". Methoden om de toekomst te voorspellen, zoals tarot en astrologie, hebben mij nooit getrokken. Van paranormale geneeswijzen, iriscopie, ayurveda, acupunctuur weet ik weinig. Handlijnkunde, aura-reading, edelstenen, piramide-krachten, dat soort zaken, ik heb er geen binding mee.

Aantrekkingskracht van New Age

Er is veel geschreven over de oorzaken waarom het New-Age-gedachtengoed de laatste jaren zo veel aandacht heeft gewekt, en zo veel opgang heeft gemaakt. De voornaamste redenen zijn, mijns inziens :

Spiritualiteit verkennen

Wanneer de dogmatisch en hiërarchisch georiënteerde religieuze leerstellingen naar behoren ter zijde geschoven zijn, ontstaat een socio-spiritueel gat. De mens is niet langer bereid zich door een autoriteit van buitenaf te laten voorschrijven wat hij moet geloven en probeert eigen wegen te zoeken om contact te maken met God en zijn eigen leven zin te geven. Die zoektocht kan weliswaar voor sommigen bevrijdend en vruchtbaar zijn, voor anderen, die wellicht wat meer gezamenlijkheid en structuur in hun leven wensen, is het verwarrend en emotioneel uitputtend.
...
Het goede van de nieuwetijdsbeweging is dat ze de mens de vrijheid gegeven heeft om vele en diverse benaderingen van de spiritualiteit te verkennen, zodat men tot zijn eigen eclectische en creatieve synthese van al deze ideeën kan komen. Het moedigt de mensen aan hun eigen vragen te stellen en hun eigen antwoorden te geven. Maar binnen de religieuze organisaties waarin de nadruk op zelfonderzoek, en de diversiteit wordt toegejuicht, ontbreekt vaak de sociale en emotionele cohesie die men vindt in religieuze gemeenschappen die van hun deelnemers een grotere mate van conformering aan de groepsnorm vragen.
...
Het zwakke van de nieuwetijdsbeweging zit hem in het gebrek aan spirituele diepgang en emotionele congruentie. De overdaad aan zelfhulpboeken, workshops en trainingen die onder de noemer ’nieuwe tijd’ vallen, is een reactie op de enorme belangstelling voor een niet-dogmatische, niet-autoritaire benadering van de spiritualiteit. Helaas leidt de vurige belangstelling voor die nieuwe benadering tot de ontwikkeling van met veel bombarie gepresenteerde oppervlakkige methodes die beloven een ander mens van je te maken zonder die belofte in te lossen.
Het nadeel van het nieuwetijdsdenken is de mentaliteit van de ’snelle oplossing’, de suggestie dat het antwoord op al je problemen gelegen is in iets buiten jezelf. Als de ene aanpak niet helpt, kun je nog altijd iets zoeken dat wel helpt. Als je op duizenden manieren tot de waarheid kunt komen, stuk voor stuk gepropageerd door de een of andere overtuigende spreker, is het moeilijk om er daar één van te kiezen en daarbij te blijven. Oppervlakkigheid en dilettantisme zijn eerder regel dan uitzondering.
Zoals we gezien hebben, is niet iedereen die probeert zelf het heft in handen te nemen in staat zijn weg te vinden in al dit spirituele aanbod. Men moet kunnen schiften en overbodigheden afschudden, en ten slotte een eclectische synthese kunnen maken van de gereedschappen en technieken die tot innerlijke bewustwording leiden. Hoewel sommigen deze vrijheid om zelf op onderzoek te gaan goed benut hebben, zijn er in het tijdperk van de drive-in-spiritualiteit meer slachtoffers gevallen dan succesverhalen te melden.
Tegenstrijdige overtuigingen, verwarring, verslaving aan boeken, workshops en steeds nieuwe beloften tot vervulling, leiden tot een spiritueel vacuüm, een dood spoor. Veel propagandisten van de nieuwe tijd weten niet wat ze geloven of waar ze het moeten zoeken. Velen hebben geen contact kunnen leggen met een liefdevolle gemeenschap. Sommigen hebben een zelfzuchtig, ik-gericht leven geleid dat geen diepere inzichten of mededogen heeft opgeleverd.
...
De grote uitdaging waar jullie heden ten dage voor staan, is te leren hoe je bij elkaar kunt komen om een gemeenschap te creëren die niet op dogma’s of externe autoriteit gebaseerd is, maar op een besef van wederzijdse gelijkwaardigheid en een diep respect voor ieders eigen beleving. De vraag is : ’Hoe accepteer en waardeer je de verschillen tussen jullie en blijf je ondertussen toch emotioneel met elkaar verbonden ? Hoe kun je tegelijkertijd liefde en vrijheid voelen ?
(Paul Ferrini, Het wonder van liefde - reflecties van het Christusbewustzijn)


Paranormale ervaringen

Bijna alle tijdschriften met een New-Age-karakter kennen een rubriek waarin de paranormale ervaringen van lezers worden besproken. Uit het boek "Paravisie" van Gijsbert van der Zeeuw neem ik zo’n ervaring over :

De klop op de deur

Op 14 oktober 1974 stierf mijn echtgenote vrij onverwachts in het ziekenhuis te Arnhem aan de zeer gevreesde ziekte kanker. In de voorgaande nacht, terwijl ik rustig lag te slapen werd er vrij hard op het raam geklopt, waarop ik klaar wakker werd. Ik opende het raam, het was half drie, maar er was niets te zien. Ik legde mij weer ter ruste maar dit lukte mij niet, ik had het gevoel dat er iets niet goed was om het huis. Dus stond ik maar weer op maar weer niets te zien. Opeens kreeg ik een ingeving: 'Ga met de kinderen naar hun moeder.' Ik heb toen gewacht tot het licht werd en volgde de stem in m'n hart. Heel verwonderd werd ik daar ontvangen; er was niets aan de hand, volgens hen, maar in mijn binnenste bleef de gedachte dat het mis was en diezelfde dag, diezelfde avond stierf mijn vrouw, tien minuten na het bezoek. Gelukkig hebben al mijn dertien kinderen die dag hun moeder nog levend kunnen zien, want ik heb hen die dag allemaal bij haar gebracht, hoewel de dokter het niet nodig achtte. De klop op het venster had zijn uitwerking niet gemist.

Ja, u bent van geesteszijde gewaarschuwd, dat men haar die dag zou komen halen. Gelukkig heeft u er gehoor aan gegeven en kon zij van al haar kinderen afscheid nemen. Gelukkig weten wij nu, dat uw vrouw, nu als geest, in de nabijheid van haar gezin kan vertoeven, hoewel ongezien en dat zij invloed ten goede kan uitoefenen.


Spiritisme

Spiritisme is het geloof dat er voor het gewone oog niet zichtbare intelligente wezens bestaan, die niet alleen de materie en daarmee de op aarde levende mens kunnen waarnemen, maar ook met mensen kunnen communiceren via gedachten, gevoelens, dromen of anderszins.
Nagenoeg alle New-Age-literatuur gaat uit van een spiritistische visie.
Wanneer niet zichtbare intelligente wezens boodschappen doorgeven aan op aarde levende mensen, spreekt men tegenwoordig van ’channeling’.

Mijn eigen ervaringen vertellen mij dat de spiritische opvatting juist is. Er bestaan intelligenties, die het doen en laten van de aardse mens volgen en beïnvloeden.

Als je eenmaal de beïnvloeding van de onzichtbare wereld hebt meegemaakt, als je je ooit geïnspireerd voelde door een onzichtbare intelligentie, als je ooit merkte geholpen te worden door een denkende kracht, die jou stuurde, zolang je dat toestond, weet je dat beïnvloeding door geesten of intelligenties of hoe je ze ook maar wilt noemen, bestaat.

Als je wordt teruggeworpen op logisch redeneren, op wetenschappelijk denken dat alles in twijfel trekt, als je er voor de buitenwereld niet voor uit durft te komen dat je weet dat iets bestaat, waarin verder niemand lijkt te geloven, als je bang bent dat men je als een fantast zal beschouwen of voor gek zult verklaren omdat je weet dat iets waar is dat anderen onzin vinden omdat het onaantoonbaar zou zijn, en niet logisch beredeneerbaar, dan is er toch altijd dat ene moment, die ene ervaring, dat niet te ontkennen moment waarop je onmiskenbaar de beïnvloeding ervoer, dat moment waarop de onzichtbare wereld aan jou liet weten in gevoel of in woorden of anderszins, dat zij realiteit is, en dat communicatie tussen mensen en intelligente wezens die met het oog niet in zichtbaar zijn, realiteit is.

Je eigen ervaring lijkt haaks te staan op de gangbare opvattingen bij de mensen om je heen. Maar het is meer : Je eigen ervaring staat haaks op op je eigen opvattingen. Je eigen ervaring lijkt haaks te staan op je wens om de realiteit niet uit het oog te verliezen, om met beide benen op de grond te blijven staan. Dat je wil bereiken door vast te houden aan wat zichtbaar of logisch beredeneerbaar is, en je verre te houden van alles wat als fantasie bestempeld zou kunnen worden.
Maar dan is er dat bijzondere moment, die verbluffende gewaarwording, dat dat wat je hebt meegemaakt, alleen maar iets paranormaals kan zijn, een bericht uit een onzichtbare wereld.

Als je in boeken of tijdschriften stuit op zogenaamde berichten uit de geesteswereld die je hoogst onwaarschijnlijk voorkomen, zodat je gaat twijfelen aan elke mededeling die wie dan ook doet over het bestaan, over het leven, over het doel, over wat waar is en wat niet, en als je voorts stuit op allerlei tegenstrijdigheden in geschriften waarvan de auteurs claimen dat het mededelingen uit de geesteswereld betreft, zodat je alle hypothesen naast je neer zou willen leggen, en wordt teruggeworpen op je eigen beoordelingsvermogen, dan toch is er weer de herinnering aan die momenten, dat er iets bijzonders gebeurde, dat je iets voorzag dat je onmogelijk kon weten, wat gepaard ging met met enorme zekerheid en aanvoelde als weten, of dat andere moment waarop je als het ware geleid en geholpen werd door een denkend wezen, dat liet merken dat het gedachten en zinnen in jouw geest achterliet, zodat je ze kon uitspreken.

Dat ene moment, of misschien die paar momenten vertellen je dat er meer is, meer dan je kunt waarnemen. Niet alles wat geschreven en gezegd wordt zal waar zijn, maar er is wel iets van waar, het bevat een kern van waarheid.

De beïnvloeding van mensen door onzichtbare intelligente wezens is niet altijd ten goede. In de literatuur treft men voorbeelden van mensen die in een depressie of crisis terecht kwamen te gevolge van spiritistische experimenten.

... Toch kunnen astrale wezens ... veel kwaad doen, door mensen die op hen zijn afgestemd, impulsen te geven in gevaarlijke situaties, of wanneer de mens niet op zijn qui-vive is en onwillekeurige handelingen zijn daarvan het gevolg.
Hierdoor kan de mens iets doen, wat hij eigenlijk niet had willen doen en waar hij later spijt van heeft. Iedereen moet dus goed letten op zijn impulsen en deze, voor ze in de daad om te zetten, langs verstandelijke weg onderzoeken. Doet hij dit niet dan loopt hij gevaar een willoos slachtoffer te worden. Hij leeft dan niet meer, doch wórdt geleefd.
Door deze mogelijkheid van ontvangst kunnen verschillende lagere wezens zich op het stoffelijk plan uitleven,zowel in woord, gevoel als daad. Hierdoor is wel het meeste kwaad in de wereld ontstaan en dit zal zo blijven, totdat de mens weigert er zelf aan toe te geven.
Het grootste gevaar bestaat hierin, dat de astrale wezens zelf onzichtbaar blijven en de mens er geen erg in heeft.
...
Het spreekt vanzelf, dat een verbinding met een hoge geest tot zegen kan strekken. Deze geest probeert op deze manier in te grijpen om te trachten hopeloze situaties recht te krijgen. Ook hier zijn vele verhalen over in omloop en ieder mens heeft wel eens in zijn leven merkbaar zo’n ingreep ondervonden. Helaas is niet iedereen vatbaar en gevoelig voor deze ontvangst, waardoor de intelligentie dikwijls machteloos staat.
(Gijsbert van der Zeeuw, Helder weten)

Paranormale verschijnselen moet men niet actief oproepen

In bijna alle spiritistische lectuur wordt er tegen gewaarschuwd om paranormale verschijnselen actief op te roepen. Men moet denken : ’Als men mij iets wil vertellen of laten zien dan komt dit vanzelf en behoef ik er niets voor te doen.’
Gijsbert van der Zeeuw schrijft in ”Wanen of geesten” :

De bedoeling van dit boek is ... mensen die paranormale verschijnselen zoals kruis- en bord, het tumbler-spel, het automatisch schrift onderzoeken, te waarschuwen dat dit niet zonder meer een ’spelletje’ is. ... Beter is het zelf niet te zoeken, maar af te wachten tot men van Hoger Hand aanwijzingen krijgt via de droom. Zolang dit niet gebeurt, wordt medewerking niet nodig geacht of is men niet te bereiken. Men moet dan niet op een andere manier gaan dwingen.

Reïncarnatie

Ik ben nog geen New-Age-literatuur tegengekomen waarin niet werd uitgegaan van reïncarnatie.

...hoewel ik ook voor die tijd al tal van bewijzen ten gunste van reïncarnatie had ontvangen, wist ik op dat moment dat het bestaan ervan eenvoudig niet viel te loochenen.
(Gijsbert van der Zeeuw, Wonderen of wetten)

Inmiddels is vanuit wetenschappelijke hoek interesse ontstaan voor het geloof in reïncarnatie. Het boek "20 cases suggestive of reincarnation" van prof. Ian Stevenson is één van de eerste werken waarin de reïncarnatie-hypothese wetenschappelijk benaderd wordt. Dergelijke studies hebben een reeks goed-gedocumenteerde gevallen opgeleverd, waarvoor de reïncarnatie-hypothese de meest voor de handliggende en meest eenvoudige verklaring biedt.

Ik heb zelf geen bewuste herinnering aan welk vorig leven dan ook. Ik heb erg moeten wennen aan het idee van reïncarnatie. Inmiddels heb ik zo veel werken gelezen die reïncarnatie als uitgangspunt nemen, dat ik geleidelijk aan ben gaan geloven dat het tot de mogelijkheden behoort. Het zou mij niet verbazen als reïncarnatie het normale patroon is, d.w.z. dat de meeste mensen vele levens achter de rug hebben en nog vele levens op aarde zullen terugkeren.

Dit wil niet zeggen, dat iemand die beweert zich een vorig leven te herinneren, zonder meer geloofd mag worden. Er zijn bij wijze van spreken wel 10 gelijktijdig levende personen geweest die zich ”herinnerden” koningin Marie-Antoinette te zijn geweest. Velen zullen hun fantasieën voor herinneringen aanzien.

Aanmoediging om te streven naar het hogere

De meeste geschriften waarvan de auteur beweert dat ze zijn geïnspireerd door geesten (d.i. door voor het gewone oog niet zichtbare intelligente wezens) sporen aan te streven naar hogere waarden, om een beter leven te gaan leiden, te gaan zoeken naar de blokkades in je geest die je ervan weerhouden een hoogstaand leven te leiden.

Ik probeer hier geen zedepreek te houden. Liever niet. Maar om geestelijk te kunnen stijgen, zodat men na dit aardse leven in een hogere sfeer terecht kan komen, is het in de eerste plaats nodig dat u aan uzelf gaat werken, om zo, vanuit een eigen vrede en rust, geluk te kunnen geven aan anderen. Iedere traan, elke bewogenheid voor anderen, zal u ten goede worden aangerekend. Het aardse leven is een school waar u weinig of veel kunt leren, dat ligt aan uzelf. Maar het streven naar een hoger geestelijk niveau is de enige opgave die werkelijk van belang is, de enige opgave die onszelf en anderen verder kan brengen.
(Gijsbert van der Zeeuw, Helder weten)

Zelfkennis

Zelfkennis vormt de basis van het streven naar een hoger geestelijk leven. Ik ben maar weinig lectuur tegengekomen met heldere en praktische aanwijzingen hoe zelfkennis werkelijk verworven kan worden. Op dit gebied is het padwerk is het beste wat ik ben tegengekomen. Dat staat naar mijn oordeel op eenzame hoogte.

Hoe minder ontwikkeld een mens is, des te oppervlakkiger slechts zal hij de spirituele wetten kunnen volgen. Daarom gaf God jullie eerst de Tien Geboden. Daarbij gaat het om het handelen van de mens. ”Gij zult niet stelen”, ”Gij zult niet liegen”, enzovoorts. Voor de meeste mensen van die tijd was dat al heel wat. En eveneens voor een bepaalde groep mensen van deze tijd, namelijk voor hen die vanuit heel lage sferen geïncarneerd zijn.
De volgende stap is dat de mens zorg besteed aan zijn denken. Want weliswaar handelt hij al dikwijls juist, maar zijn gedachten gaan nog een heel andere kant op. Hij handelt juist omdat hij begrijpt dat hij anders in conflict komt met zijn omgeving, maar het valt hem nog heel moeilijk zijn gedachten te beheersen. ... De mens die op de middelste trap staat, waarop het voor hem misschien het moeilijkste is om met zorg zijn gedachten te zuiveren, is al veel verder dan de mensen die het naleven van de wetten alleen nog maar tot hun daden beperken.
Maar, lieve vrienden, jullie moeten nog dieper leren gaan en bij je werkelijke gevoelens trachten te komen, bij datgene wat zo vaak onbewust blijft, waarvoor je zo graag, zo dikwijls en makkelijk dekmantels en voorwendsels kunt verzinnen en jezelf misleidt, om je je ware gevoelens niet bewust te hoeven maken. Maar dit zelfbedrog moet je onherroepelijk met jezelf, en vaak ook met je omgeving in conflict brengen, juist als je de echte wortel van die conflicten niet wil inzien. Het is al moeilijk genoeg om je gedachten zo te zuiveren, en wie zich met inspanning tot dat stadium heeft opgewerkt - en elk van deze stadia kan slechts met grote moeite en overwinning bereikt worden, het gaat nooit vanzelf - voor hem is het dan des te moeilijker te moeten erkennen, dat zijn gevoelens hier en daar nog heel wat afwijken van zijn gedachten en wil. Maar deze overwinning verlangt God juist van iedereen. Dit laatste stadium, deze verdieping is dan ook het moeilijkst te verwerkelijken, het is het doel waarheen jullie allen op weg zijn, het is de ware zuivering.
(Padwerk-lezing 1)

Religie

Het belang van religie wordt keer op keer onderstreept in New-Age-literatuur. Het gaat daarbij vooral om een innerlijk beleven, om innerlijke religieuze vernieuwing. Het gaat zeker niet om het klakkeloos volgen van bestaande godsdiensten. Dogmatische, starre opvattingen worden afgewezen. Men wordt uitgenodigd alle leerstellingen opnieuw te overwegen.

Ik meen dat de mensheid in uw wereld wordt tegengehouden omdat zij zich helaas vastklampt aan oude ideeën en idealen, aan overleefde geloven en godsdiensten, aan barrières die het gevolg zijn van klassebewustzijn, onwetendheid, en omdat de mensen van het ene land gescheiden worden van die van het andere door vaderlandsliefde en onwaarachtige idealen. Wij willen de barrières slechten die de mensen gescheiden hebben gehouden. Wij willen u een nieuw besef brengen van Gods liefde en bedoeling en u een blik gunnen in wat waarlijk een geestelijk leven is.

(Dame Ellen Terry (1847-1928) in een directe stem-seance met medium Leslie Flint gehouden op 12 september 1966
Uit : IJsbrand Rogge, Dood geen einde)

Jezus en zijn leer

In veel teksten waarvan de auteurs beweren dat ze door geesten zijn geïnspireerd, wordt Jezus centraal gesteld.

(Een) mogelijkheid is ... dat geesten uit verschillende hogere gebieden zich vrijwillig beschikbaar stellen, om vanuit hun liefdessferen de beperking van het aardse leven opnieuw op hun schouders te nemen. Zij doen dit om bewust iets op aarde te brengen. Dat deze zielen speciaal geestelijk hoogstaande ouders zouden uitzoeken is niet waar, want zij laten zich geboren worden in dat milieu waar zij nodig zijn. ...
Wij kunnen de komst van deze hogere wezens in grote lijnen verdelen. De hoogste was Christus, die het Licht der Waarheid bracht. Daarnaast zijn er de vele figuren uit alle tijden, die de mensheid iets te zeggen hadden en waardoor vele godsdiensten zijn ontstaan. Het is alsof zij elk een stukje van de waarheid meebrachten en dit de voorbereiding was voor de uiteindelijke waarheid.
(Gijbert van der Zeeuw, Helder weten)

Hoewel op veel punten de leer van Jezus anders geïnterpreteerd wordt dan in traditionele kerken, had ik vaak toch het gevoel te maken te hebben met christelijke geschriften.

De spiritistische boodschappen verschillen niet met de leer van de kerken voor wat betreft de kern van de boodschap van Jezus, dat liefde centraal moet worden gesteld :

Waarom is er zoveel angst in uw wereld ? Omdat de mens het pad niet heeft leren vinden.
Er is slechts één werkelijke weg. Het is de weg van de geest. Er zijn weinig mensen die dat pad volgen. Sommigen beweren het, anderen trachten het, maar er zijn weinigen die er in slagen, omdat zij zichzelf niet kunnen vergeten.
De eerste les die men moet leren is om zichzelf te vergeten, om in liefde het uiterste te geven dat men in zich heeft, en het zal u teruggegeven worden.
De dingen waarover Christus sprak en alle grote leraren, alle grote wijsgeren door de eeuwen heen, was dat de mens zichzelf moest vergeten, want dan zou hij zichzelf kunnen vinden.
Als men zichzelf in een zee van liefde verliest, dan zal u werkelijk ervaren dat u weer terugspoelt naar de stranden. Het is alsof men zichzelf in de reinigende werking van de eeuwige zee van liefde werpt. Men zal niet verdrinken, maar er als het ware in opgeheven worden. Zo begint dan uw werk, en u zult op menige kust aanspoelen en anderen helpen vinden wat u reeds gevonden heeft.

(Mahatma Gandhi in een directe stem-seance met medium Leslie Flint gehouden op 21 juni 1961
Uit : IJsbrand Rogge, Dood geen einde)

Niettemin verschillen de spiritistische boodschappen op veel punten van de traditionele kerkelijke leer. De paragnost Gijsbert van der Zeeuw daarover :

Ook zullen we enige gedeelten uit de Bijbel bespreken om te zien in hoeverre de uitspraken hierin, gelijkenis vertonen met het door mij en vele anderen beleefde. Wij zullen dan menig ’heilig huisje’ omver moeten werpen en van vele dogmatische voorstellingen moeten afzien.
(Gijsbert van der Zeeuw, Helderziendheid in ruimte en tijd)

Als voorbeeld geef ik zijn commentaar op de opvatting dat een mens maar één leven op aarde zou meemaken, dat beslissend is voor zijn verdere bestaan in hemel of hel :

Ik weet niet hoe het u vergaat, maar ik heb het verwrongen restant van wat nu de christelijke boodschap wordt genoemd altijd ontzettend gevonden. De eeuwigheid is zo groot en een mensenleven zo kort. Zou het God (die toch het opperste aan barmhartigheid vertegenwoordigt) dan behagen om de één midden in oorlog en armoede te laten leven en de ander in vrede en welstand ? Wij mensen kennen onze eigen vorm van billijkheid, wij hebben er wetten voor en spreken in het algemeen van humaniteit en democratie. Ik ben geloof ik niet onredelijk als ik veronderstel dat de redelijkheid en democratische gezindheid van God die van ons verre te boven gaat. Zou het dan eerlijk zijn dat onze daden gepleegd in slechts één leven, d.w.z. nog geen fractie van de eeuwigheid, bepalend zijn voor de hele verdere staat van onze ziel, dat wil zeggen hemel of hel ?
Nee, dan komt de reïncarnatie heel wat meer overeen met de veronderstelde eigenschappen van God. Telkens weer krijgt de mens de kans zich te beteren, telkens weer mag hij goedmaken wat er fout is gedaan, telkens weer mag hij nu leren wat hij de vorige levens niet wilde leren. En het is bovendien een louteringsproces, waarbij de mens uit vrije wil moet handelen, hij behoeft de hemel niet te aanvaarden als een cadeautje, nee, hij heeft het zelf verdiend, het uiteindelijke licht is ons aller eigendom, omdat wij ons dat licht waardig hebben gemaakt.
Ik wil niet te ver afdwalen in filosofische bespiegelingen, maar dit moest mij even van het hart.
(Gijsbert van der Zeeuw, Wonderen of wetten)

In mijn essay over het christendom heb ik gepoogd de christelijke leer zo te verwoorden, dat zowel traditionele gelovigen als mensen die meer de new-age-visie aanhangen zich daarin kunnen vinden.

God

Spiritistische lectuur gaat in het algemeen uit van het bestaan van een oorspronkelijke schepper van het universum die wezenlijk met zijn schepsels verbonden is, God.
Omdat ik een aparte pagina aan menselijke voorstellingen van God heb gewijd, wil ik er hier verder niet uitgebreid op ingaan.

Uittredingen

Soms wordt het mensen vergund hun lichaam tijdens hun leven te verlaten, om een blik te werpen in het hiernamaals. Dit wordt ”uittreding” genoemd. Na een uittreding keert men in het eigen lichaam terug. Soms kan men de herinnering aan wat men beleefd heeft meenemen als men ontwaakt. Maar het komt ook voor dat men zich het beleefde niet meer herinnert. Het kan zijn dat men het zich herinnert als een droom of dat er enkel een vaag gevoel overblijft.

... tot ik op een nacht wakker werd en naast mijn bed twee mannen zag staan. Ik had toen op dit gebied al zoveel meegemaakt dat ik niet echt verwonderd meer was. Ik kontroleerde echter of ik goed wakker was, keek de kamer rond, zag mijn vrouw rustig slapen en wist daardoor zeker dat ik in mijn eigen slaapkamer was.
Een van de twee mannen vroeg mij of ik zin had om mee te gaan en ik zei ja. Direkt daarop voelde ik weer die hevige elektrische stroom en stond ineens naast mijn bed. Ik zag mijn vrouw liggen en mijn eigen lichaam, lachte van binnen om het dwaze ervan en vroeg toen of dit uitstapje geen kwaad kon, want verlaten door mijn geest bleef mijn lichaam onbeschermd achter. Ze stelden mij echter gerust en lieten mij het beeld zien van een viertal vrouwen die rondom ons bed stonden. Het leek iets op een soort dodenwacht, maar dan met dit verschil dat deze vrouwen een wijsheid en schoonheid uitstraalden die mij stil maakte. Elk van de vier had in de opgeheven rechterhand een kandelaar met vijf brandende kaarsen.
De oudste van de twee mannen zei : ’Kijk, dit is de wacht voor je lichaam. Hier kan niemand doorheen, je behoeft dus niet bang te zijn.’
Het was vreemd, en ik voelde me er erg verlegen onder, want wie was ik waarvoor zij zoveel moeite deden ? De twee mannen namen mij bij de polsen en in snelle vaart schoten wij de ruimte in.
(Gijsbert van der Zeeuw, Wonderen of wetten)

Het hiernamaals

Spiritistische lectuur biedt boeiende beschrijvingen van het hiernamaals.
Over het algemeen wordt gesteld dat het hiernamaals een gelaagde structuur heeft. Deze lagen worden sferen genoemd. Deze lagen zijn min of meer te vergelijken met televisiekanalen. Op het ene kanaal wordt het ene programma uitgezonden, en tegelijkertijd op een ander kanaal een ander programma. Door het toestel op één kanaal af te stemmen, ziet men enkel één programma en geen andere. Alle andere programma’s worden weggefilterd. Zo is de aardse mens afgestemd op de aardse werkelijkheid, en zijn alle andere werkelijkheden onzichtbaar voor hem. Bij de dood valt het toestel dat hem heeft afgestemd op de aardse werkelijkheid (d.i. het lichaam) weg, en gaat de mens een sfeer waarnemen waarop zijn geest is afgestemd.
De verschillende sferen in het hiernamaals corresponderen met niveau van geestelijke ontwikkeling. Hoog ontwikkelde geesten leven in een andere sfeer dan weinig ontwikkelde zielen. Leven op aarde goede en slechte mensen door elkaar, in het hiernamaals leeft men tezamen met zielen die min of meer gelijke geestelijke ontwikkeling hebben in eenzelfde sfeer.
Het is mogelijk voor een ziel in het hiernamaals om zich af te stemmen op een sfeer waarin lagere geestelijk ontwikkelde zielen leven. Het is tevens mogelijk dat minder ontwikkelde zielen door hoger ontwikkelde zielen worden ”opgetrokken” zodat zij tijdelijk een hogere sfeer gaan waarnemen.

Ik heb het voorrecht gehad om een kort bezoek aan een hogere sfeer dan de mijne te brengen.
...
Het is erg moeilijk (om te beschrijven hoe die sfeer eruit zag), want u vraagt mij iets over een andere sfeer te vertellen, die boven de onze staat en ver ver verwijderd is van de aarde. Ik kan geen manier, geen woorden bedenken die de ervaring werkelijk kunnen omschrijven. De sfeer baadde in het licht. Er was zo een harmonie en schoonheid dat woorden het niet kunnen beschrijven. Men was aldoor bewust van schoonheid in al zijn vormen. Men voelde zich verheven en had het gevoel dat men verder kon reiken dan alles dat men ooit gekend of gehoopt had.
Als er ooit volmaaktheid was, dan was het daar op een wijze die zo geweldig was dat men zich als een kind voelde, dat zijn ogen opent naar iets dat zo prachtig en glorieus is, dat hij het nauwelijks kan geloven.
Ik was sprakeloos van verbazing. Het was alsof je hart bonsde. Je had het gevoel : dit is te prachtig - hoe lang zal het nog duren ?
(Thomas Jefferson, in leven (1743-1826) derde president van de Verenigde Staten, in een directe-stem seance met medium Leslie Flint.
Uit : IJsbrand Rogge, Dood geen einde.)

In de sferen met een hogere geestelijke afstemming kan men zich aansluiten bij een orde. Dat zijn groepen zielen die tezamen een taak op zich genomen hebben, of een gezamenlijke weg van ontwikkeling volgen.

Bij een volgend bezoek aan het Zomerland werd ik ontvangen door een van hen, die het zilveren embleem voerden. Hij stelde zich voor als ”Andor” en noemde mij ”de gele mantel”. Ik vroeg hem : ”Heb ik geen naam ?” Hij antwoordde : ”Zeker wel, maar die weet ik niet en zolang u nog een zwerver door het geestesrijk bent, zult u op het vernemen van die naam moeten wachten, totdat u bent teruggekeerd tot uw orde.”
Ik keek eens naar mijn kleed en zag ter hoogte van mijn hart ook een geborduurd embleem, alleen het was anders dan het ”zilveren”. Ik vroeg Andor  ”Tot welke orde behoor ik ?” Hij antwoordde  ”Tot de Graal; deze is katholiek georiënteerd.”
Hoogst verbaasd vroeg ik hem : ”Katholiek georiënteerd ? U wilt mij toch niet zeggen, dat ook hier verschil van godsdienst bestaat ?”
Hij keek mij peinzend aan en zei : ”Wacht u nu maar met conclusies trekken en bekijk hier zo veel mogelijk. Leer de lessen op de universiteit, want dan zult u begrip krijgen van het een en ander en pas dan kunt u een standpunt innemen.”
...
ik verwonderde mij hierover, omdat ik op aarde in het protestantisme was grootgebracht. Het geloof dat hier werd verkondigd was, zoals begrijpelijk, ontdaan van vele franjes, omdat men na het aardse leven veel, wat daar nog maar een geloof was, nu in werkelijkheid ondervond, zodat het een weten was geworden.
(Gijsbert van der Zeeuw, Helder weten)

Hel

In de New-Age-filosofie bestaat er geen eeuwigdurende hel. Het einddoel, dat alle wezens een staat van onvoorstelbaar geluk en verrukking zullen bereiken, staat vast.

Het is ondoenlijk om van alle door mij bezochte sferen een verslag te geven. Ik was in de allerlaagste, waar ik mensen vond, die gevangen waren in geheel dichte en vierkante hutten. Door gaten van ongeveer 20 cm in het vierkant staken zij hun armen met handen die meer op klauwen leken. Van binnenuit klomken hun dierlijke kreten. Het was een luguber geluid. Ik wist de macht te bezitten hen daaruit te bevrijden, maar ik deed dit niet, omdat ik tevens wist, dat zij zich na hun bevrijding op aarde zouden storten en de demonische krachten, die daar reeds aanwezig zijn, zouden versterken. Zij moesten wachten op het zachter worden van hun gevoelens, tot hun haat verdween en zij over hun toestand gingen nadenken om berouw te tonen over hun leven. Met de wil en de bede een goed mens te worden, zouden zij zichzelf hieruit kunnen bevrijden. Dan zou de beperking, waarin zij zichzelf hadden gebracht, van hen afvallen en zij zouden vrij worden.
Ik stond op een dijk die zich als een weg door dit gebied slingerde. De weg verder afkijkende zag ik, dat die omhoog liep naar een plek met enige gebouwen, waarin ik wist ’de zusters van barmhartigheid’ te zullen vinden. Dit gebied strekte zich als het ware door alle gebieden uit. Een van de zusters stond steeds op wacht en zodra één van de wezens zich had losgemaakt uit deze sfeer en de weg omhoog liep, werd hij door haar opgevangen en in één van de tehuizen gebracht.
Ik stond na te denken en wist, dat alleen door een beroep te doen op hun zachtere gevoelens, voor hen redding mogelijk was. Ik zou de muren kunnen ’wegdenken’, maar tevens wist ik dat zij zich dan op mij zouden storten en ik zou moeten vluchten.
Ik besloot tot het eerste en na een bede omhoog te hebben gezonden en al mijn kracht te hebben verzameld, riep ik luid ’stilte’. Het werd op slag doodstil. Ik zag gezichten voor de gaten verschijnen en deze trachtten te kijken in de richting vanwaar mijn stem kwam. Vervolgens kwam iets wat Christus eens had gezegd in mij op en de drang om dat te roepen. Ik riep dan ook : ’Komt allen tot mij, die vermoeid en belast zijt, en ik zal u rust geven’.
Ik herinnerde mij dat ik deze woorden nog eens in de sfeer met mijn ’peetvader’ had geroepen ...
Een seconde bleef het stil, doch toen barstte er een gekrijs los dat alle menselijkheid miste. Men schreeuwde de grofste scheldwoorden naar mij en als zij niet gevangen hadden gezeten, zouden zij mij hebben aangevallen.
Ik kreeg echter hulp en hoewel ik, om mijn concentratie niet te verliezen, niet durfde om te kijken wist ik, dat achter mij hoog in de lucht een licht gloorde en dat er in dit licht een wit kruis verscheen.
Opdat moment maakten zich figuren los uit het duister en verschenen eerst aarzelend enige mensen, om even later tot een groep aan te groeien. Het beroep op hun goede gevoelens had succes gehad en velen hadden door mijn woorden een associatie gekregen met wat zij op aarde hadden geleerd.
Ik wenkte hen bij mij te komen op de dijk. Ik wist, dat als ik de dijk af zou gaan naar beneden, ik reddeloos verloren zou zijn, omdat nog vele wezens zich in het duister bevonden, krachten van de duisternis, die deze sfeer in bezit hielden en met alle middelen zouden trachten te voorkomen, dat hun slachtoffers aan hun greep zouden ontglippen. Deze demonische wezens hadden zich tot nu toe schuil gehouden om zich samen te bundelen voor het gevecht tegen het licht.
Ik concentreerde al mijn krachten en maande de mensen tot spoed aan om op de dijk te komen, want ik wist, dat zij als zij eenmaal op de dijk waren, niets of niemand hen meer iets kon doen. Daar kwamen de demonische wezens reeds aan, laag zwevend over de grond en zij begonnen de achterblijvers schrik aan te jagen door het uitstoten van verschrikkelijke kreten en het gooien met modder en stenen. Zij wierpen zoveel stof en modder omhoog, dat daardoor één ogenblik de lucht zwart werd als roet, zodat ik haast niets meer kon zien.
Ik liep luid :’Kijk naar het kruis, dan kunnen ze u niets doen. Tegen uw wil kunnen zij niets uitrichten. Komt allen hierheen.’ Er hadden zich rijen van deze demonische wezens voor mij geplaatst beneden aan de dijk en zij trachtten de mensen te verhinderen deze op te gaan. Ik wierp ze door mijn licht terug, maar zij groeiden als het ware aan en ik geloof dat als ik geen hulp had gekregen, ik het onderspit had moeten delven en onverrichterzake had moeten terugkeren.
Op mijn bede om hulp verschenen honderden lichtende wezens, allen in zilveren wapenrusting. Het was de graal, die mij ter hulp snelde. Deze stelden zich op de dijk rechts en links van mij op. Het geconcentreerde licht dat zij uitstraalden was zo groot, dat het honderden meters in de duisternis drong. De demonen die zich in dit licht bevonden werden hierdoor in het duister teruggeslingerd.
’Begeef u in het licht’, riep ik weer luid en allen die zich door hun goede gevoelens hadden kunnen bevrijden uit de beperking van hun gevangenissen, gaven gehoor aan mijn oproep en strompelden zo goed en zo kwaad als het kon naar ons op de dijk.
De ’oogst’ bestond uit ongeveer honderd mensen. Ik liet ze in het midden op de dijk lopen en de lichtende wezens stelden zich aan beide kanten daarvan op, waardoor iedere aanval onmiddellijk kon worden afgeslagen. Bovenaan gekomen werden zij door de zusters van barmhartigheid ontvangen en verdeeld over de daar aanwezige gebouwen.
De ’graal’ trok zich terug en ik ging mijn eigen weg. Ik noemde deze sfeer ’de sfeer der spelonken’.
Ik dacht eraan, dat het zo jammer is, dat zoveel mensen die op aarde leven, nog afstemming hebben op en terecht komen in dit soort sferen. Velen zullen nooit kunnen zeggen, dat zij het niet hebben geweten, want er is altijd ergens een geloof aan God en een weten, elkaar lief te moeten hebben.
Desondanks vertrappen zij elkaar en hun aards leven is bezaaid met slachtoffers, die zij geestelijk of lichamelijk hebben trachten te vernietigen. Het dringt niet tot hen door, dat als er op aarde mensen bestaan die grote delen van hun verleden kunnen waarnemen (psychometrie), dit zeker in het hiernamaals mogelijk en bekend is. Zij zullen dan ook met dat verleden geconfronteerd worden en hun schulden moeten boeten. Gelukkig is er ook hier nog hoop en vooruitgang mogelijk, al was dat op aarde veel gemakkelijker.
(Gijsbert van der Zeeuw, Helderziendheid in ruimte en tijd)

Een dergelijke sfeer zou je een hel kunnen noemen, maar dat wordt niet altijd gedaan :

Sommige mensen zeggen dat Ik jullie een vrije wil heb gegeven, maar dezelfde mensen zeggen dat Ik je naar de hel stuur als je Mij niet gehoorzaamt. Is dat dan vrije wil ?
...
Er is een hel, maar het is niet wat jij denkt en je ervaart het niet om de redenen die je zijn gegeven.
...
Het is de ervaring van de slechtst mogelijke uitkomst van je keuzes, beslissingen en creaties. ... Maar de hel bestaat niet op een bepaalde plaats, zoals jullie hebben gefantaseerd, waar je eeuwig in de vlammen brandt of tot in oneindigheid wordt gemarteld. Welk doel zou Ik daarmee kunnen hebben ?
Zelfs al had Ik de uitgesproken ongoddelijke gedachte dat jullie de hemel niet ’verdienen’, waarom zou Ik dan de behoefte hebben een bepaald soort wraak of straf te zoeken vanwege jullie falen ? Zou het niet veel eenvoudiger voor Mij zijn Mij gewoon van jullie te ontdoen ? Welk wraakzuchtig deel van Mij vereist dat Ik jullie onderwerp aan eeuwig lijden op een niveau dat met geen enkele pen valt te beschrijven ?
Indien je antwoord neerkomt op de behoefte aan gerechtigheid, zou het dan niet rechtvaardig genoeg zijn om jullie gewoon de gemeenschap met Mij in de hemel te ontzeggen ? Is een eeuwigdurende toediening van pijn noodzakelijk ?
Ik zeg je, dat er na de dood geen ervaring is zoals jullie hebben bedacht in je op angst gebaseerde theologieën. Er is echter wel de ervaring van de ziel die zo ongelukkig is, zo onvolledig, zoveel minder dan het geheel, zozeer van Gods grootste vreugde gescheiden, dat dat voor jou ziel een hel zou zijn. Maar Ik zeg je : Ik stuur je daar niet heen, noch is het Mijn verantwoordelijkheid dat je door die ervaring wordt bezocht. Jij, jijzelf, schept de ervaring, telkens wanneer je jezelf ontkent; telkens wanneer je afwijst Wie en Wat je werkelijk bent.
Nochtans is ook deze ervaring nooit eeuwigdurend. Dat kan gewoonweg niet, want het is niet Mijn opzet dat je van Mij voor eeuwig gescheiden bent en eeuwig gescheiden blijft.
(Neale Donald Walsch, Een ongewoon gesprek met God)

Gedachtevormen

Spiritistsche literatuur maakt melding van materie-gebieden waarin gedachten een vorm aannemen.

... Tot nu toe hebben we je alleen vormen laten zien van aardse toestanden, die met liefde en schoonheid gepaard gingen. Je staat open voor deze ontvangst en het is nu tijd dat je zelf kunt gaan beschikken over deze gevoeligheid. Hierdoor zul je ook het ”andere” gaan zien. Nogmaals, wees niet bang, want het zijn slechts vormen. Ze kunnen je niets doen, maar op den duur zul je leren begrijpen, dat je zelf hierin verandering kunt brengen. ... Ga met God, mijn zoon, sta als een rots en verzink niet.”
De ’stem’ hield op en zweeg. Gelijktijdig knapte de ’film’ af en het werd donker.
...
De zwarte mist week enigszins uiteen en mistige en modderige landschappen vertoonden zich. Plotseling bevond ik mij er midden in en wat ik zag, deed mijn haren te berge rijzen. Gezichten kwamen op mij af, zo afschuwelijk dierlijk en duivels, dat als ik ze zou kunnen tekenen om ze te laten zien, niemand daar naar zou durven kijken. Het waren in ontbinding verkerende lijken, met ’gezichten’ waarvan sommige delen waren weggevreten. Steeds vielen er stukken af. De rompen waren niet compleet en de lappen vlees hingen los over de beenderen, die er doorheen schemerden. Vele van deze ’wezens’ waren in gevecht gewikkeld. Hun dierlijke kreten waren niet om aan te horen en de geur, die zij verspreidden was ondraaglijk. De ogen en monden zaten niet op hun plaats, tanden staken vér vooruit. Sommigen waren geheel behaard en hadden grote lange armen, waarmee zij elkaar in een nooit eindigende strijd omkneld hielden. Zij sneden stukken uit elkaars lichamen en betwistten eigendommen, die zij krampachtig verdedigden.
In verschillende groepen bevonden zich ook ’vrouwelijke’ exemplaren van deze wezens, waarom werd gevochten, om hen daarna op de meest dierlijke wijze te bezitten. De lichamen waren bedekt met een slijkerige substantie, die er afdroop en waardoor zij elkaar niet goed konden vasthouden. Het was een orgie, die iemands stoutste verbeelding niet zou kunnen fantaseren.
Ik werd bang, zó bang als ik nog nooit was geweest. Ik riep : ’God, wat is dit, neem dit van mij af. Als dit helderziendheid is, neem het weg.’
...
Weer kwam de stem en sprak tot mij. Hij sprak lang en gaf uitleg van de dingen, waardoor ik hun oorzaak begreep.
...
De sfeer der vormen is verdeeld in verschillende gebieden. Ieder ding, iedere gebeurtenis, iedere gedachte, drukt zich in dat gebied af, waarop het afstemming bezit.

Stellen we ons voor dat twee jonge mensen een prachtige geestelijke liefde voor elkaar opvatten. Er staat niets in de weg, rein en vol verwachting gaan zij het huwelijk in, wetende dat dit een goddelijk sacrament is. Het eerbiedig samenkomen, het in elkaar opgaan van het geestelijk liefdegevoel, heeft dan ook zijn uitwerking in een van de gebieden van de ethersfeer.
Het beeld dat daarvan aanwezig is, zal zijn dat van twee jonge mensen, bovenaards schoon, zich bevindende in een landschap, vol met bloemen en kleuren, die muziek geven en waar alles ademt van liefde. Zij zullen daar geheel alleen zijn en niemand zal hen storen. Het gehele beeld, van een onvergankelijke schoonheid, is als een accoord van eeuwige, onvergankelijke Liefde, die was, is en zal zijn.
...
Nemen wij nu eens het geval, dat twee mensen, door een dierlijke hartstocht gedreven en bezeten door perverse neigingen, elkaar terwille zijn. Dit zal dan ook een ’dubbel’ in de ethersfeer hebben en bij afstemming daarop zal men twee kwijlende, halfrottende wezens zien, die elkaar op de meest weerzinwekkende manier bespringen, waarbij een gevecht tussen de twee geesten om de hegemonie van het gevoel plaats vindt, dat er niet is en zij nooit zullen grijpen. Ook anderen zullen daarbij aanwezig zijn, even dierlijk als die twee, die het schouwspel met min of meer bewustzijn bekijken, en wel, omdat ieder gebied zijn ’groepsziel’ bezit.
Om ook dit duidelijk te maken zullen wij deze ethersfeer verdelen in zeven delen. Ieder mens is met de geest op een van deze gebieden afgestemd. Het totaal aantal mensen, dat afstemming heeft op bijv. deel één, vormt een bepaalde groepsziel of groepsbewustzijn, zodat alles wat zich in dat deel afspeelt en wat het dubbel is van het aards gebeuren, min of meer tot hun bewustzijn doordringt. Men herkent elkaar reeds op aarde en wordt tot elkaar aangetrokken. Dit geldt voor alle gebieden.

(Gijsbert van der Zeeuw, Helderziendheid in ruimte en tijd)

Bovenstaande kan samengevat worden als :

De gedachten van de mensen nemen vorm aan in de ethersfeer.
(Gijsbert van der Zeeuw, Helderziendheid in ruimte en tijd)

Het begrip levensstof of zielssubstantie ligt hier in het verlengde :

De scheppende substantie is de meest krachtige energie. Het is de meest vruchtbare levensstof die je je kunt voorstellen. De scheppende levensstof kan oneindig kneden en vormen en het creëert alles wat het bewustzijn zich ook maar kan voorstellen en in denken, voelen en willen kan uitdrukken. ... De levensstof ’gehoorzaamt’ aan wat het bewustzijn aangeeft, net als klei in de handen van een pottenbakker. Het enige verschil is dat de levensstof een levend, bewegend, energetisch proces is dat zijn eigen onveranderlijke wetten heeft die zich altijd actief manifesteren. De scheppende levenssubstantie is net zo levend als het bewustzijn dat er vorm aan geeft.
(Padwerklezing 181)

Invloed van de geestenwereld

Sommigen zeggen dat als hun lager zelf het overneemt, een kwade geest daarvoor verantwoordelijk is, en hiermee bedoelen zij er niet de schuld van te zijn. Dat is niet waar. Het is zeker zo dat kwade geesten je kunnen beïnvloeden en dit ook doen, maar alléén als je dat zelf toelaat door je luiheid wat betreft je spirituele ontwikkeling en door je neiging om de weg van de minste weerstand te nemen. Je denkt vaak dat, louter omdat jouw fouten niet zo erg zijn als die van bepaalde mensen met een zeer lage ontwikkeling - een misdadiger bijvoorbeeld - het wel meevalt. Maar zelfs als je slechts kleine fouten hebt, geen misdaden of uitdrukkelijke zonden, ben je er verantwoordelijk voor. Hoe hoger je ontwikkeling, des te meer is het je plicht jezelf te vervolmaken. Hoe vrijer je bent van heel gemene en slechte neigingen in je, des te hoger is natuurlijk je ontwikkeling. Je bezit daarom ook meer inzicht en meer kracht en er kan meer van je verwacht worden. Een zogenaamd klein foutje van jou kan even zwaar wegen als een misdaad van iemand met geen of weinig spirituele ontwikkeling. Vergelijk daarom niet jouw fouten en afwijkingen van de spirituele wetten met die van wie dan ook. De vergelijking kan helemaal mank gaan, want je kunt onmogelijk beoordelen waar jezelf staat vergeleken met anderen. Ik zeg dit omdat het vaak voorkomt dat mensen zichzelf dingen toestaan door ofwel te zeggen of te denken : ’Ik ben niet de enige die dat doet, andere mensen doen nog slechtere dingen’, of door kwade geesten de schuld te geven die - zo denken ze graag - hen zomaar toevallig beïnvloeden. Omgekeerd is het zo, dat als hogere entiteiten van Gods wereld je kunnen begeleiden, helpen en beïnvoeden, zij daartoe in staat gesteld worden door jouw innerlijke houding.

Waar een mens ook leeft, er zal altijd een aantal spirituele wezens met verschillende ontwikkelingsstadia in de buurt zijn. In iedere sfeer heb je allerlei soorten experts. ... De geestenwereld is veel verder gespecialiseerd dan jullie aardse sfeer. Dat geldt zowel voor de goddelijke orde, als voor de wereld van het duister en alle variaties daartussen in. Ieder van jullie trekt die specialisten aan die horen bij zijn eigen specifieke trekken of die nu goed of slecht zijn. Want soort zoekt soort, onvermijdelijk, als een magneet. Als een mens opgroeit, wordt hij omgeven door zijn beschermgeesten die thuishoren in de orde en organisatie van de Goddelijke werelden en zij komen hun beschermeling enkel naderbij als hij naar de Goddelijke Waarheid en Wil vraagt en probeert verder te komen. Zo niet dan moeten zij zich terug houden en op een afstand blijven kijken. Ze grijpen enkel in om hem te beschermen als dat in overeenstemming is met iemands verdiensten en precies volgens de spirituele wetten, die ze heel nauwgezet naleven en die ze nooit en te nimmer breken omdat deze wetten bestaan uit volmaaktheid, liefde, wijsheid en gerechtigheid. Maar deze persoon is anderzijds ook omgeven door een aantal geesten die géén deel uitmaken van de Goddelijke orde. Sommige horen in de wereld van het duister. Als zo iemand geen misdadiger of werkelijk zondaar is, zullen de ergste kwade geesten wel uit de buurt blijven omdat ze gezien hun specialiteit met hem niets kunnen beginnen. Ook zij die hun specialiteit maken van de zogeheten kleine en alledaagse menselijke fouten, behoren echter tot de wereld van het duister; ze werken ook volgens eigen wetten en ze zijn even doelgericht als bijvoorbeeld een geest die gespecialiseerd is in moorden een mens kan beïnvoeden. Als jouw fout egoïsme is, dan zit er een expert in egoïsme aan je zijde. Als je fout is dat je geneigd bent tot woede-uitvallen, dan zul je een expert om je heen hebben van het soort dat zijn kans afwacht tot je het hem laat overnemen, om jou te beïnvloeden en zich zo via jou uit te leven. Dat geeft hem veel voldoening niet alleen omdat hij zijn taak vervult, maar ook omdat hij zich zo kan overgeven aan zijn speciale zwak. Anderzijds kun je bijvoorbeeld helemaal geen last hebben van jalouzie. Dan zit er geen expert in jalouzie om je heen. Maar een ander die in algehele ontwikkeling niet je mindere is, kan weer wél zo’n jalouzie-geest om zich heen hebben omdat dat zijn fout is. Je moet dus goed beseffen dat het vooral je eigen fouten zijn die deze bijzondere specialisten naar je toetrekken en dat ze voortdurend op de loer liggen om via jou te leven. Jij bepaalt dus mede het spel dat je met elkaar speelt en je komt enkel van ze af door te proberen je fouten te overwinnen. Maar voor je dat kunt doen, moet je al die fouten eerst erkennen; je bent je er vaak niet van bewust omdat dergelijke kennis te belastend voor je is. Weinig mensen willen echt hun fouten leren kennen. De meeste geven toe dat ze een aantal fouten hebben, maar dat oppervlakkig toegeven of je er echt heel bewust van zijn, is iets heel anders.

Dus om jezelf te beschermen moet je jezelf in alle eerlijkheid onder ogen zien; je kunt er zeker van zijn, dat welke fouten je ook hebt, de bijbehorende specialisten om je heen hun kans afwachten om je zover te krijgen dat je aan die fouten toegeeft. En omdat dit niet al te veel moeite kost, aangezien het een gemakkelijke en vertrouwde weg is, komt het zo vaak voor dat je gevolg geeft aan hun influisteringen.Hoe dieper je fout zit, des te minder ben je je bewust van de volle betekenis ervan en des te dichter in buurt zit de specialist. Het is daarom tegelijkertijd wel en niet waar als mensen die weet hebben van het besaan van het transcendente en van spirituele wezens, zeggen dat een kwade geest hen beïnvloed heeft. Als ze dat zeggen en ze bedoelen daarmee wat ik jullie hier net uitgelegd heb, en als ze de volle verantwoordelijkheid voor hun aandeel daarin op zich nemen, dan klopt het. Maar als ze het zeggen om zichzelf vrij te pleiten van hun eigen verantwoordelijkheid en schuld, dan klopt het niet.

(Padwerklezing 15)

Het onzeglijke willen zeggen

Soms geeft een auteur aan, dat zijn beschrijving niet de volledige werkelijkheid weergeeft, maar dat hij, om begrepen te worden, zich gedwongen ziet aan te sluiten bij heersende kennis en opvattingen :

Maar als Ik met jullie spreek, gebruik Ik de terminologie die het meest met jullie illusie overeenkomt. Als Ik mij voortdurend zou uiten in de terminologie van de ultieme werkelijkheid, zouden wij in het geheel geen gesprek voeren. Jullie zouden het niet kunnen volgen. Zelfs als Ik het bij gelegenheid wel al eens doe, vormt het een grote uitdaging voor jullie.
Het probleem is dat jullie geen woorden hebben voor de meeste dingen die kunnen worden overgebracht; en voor de dingen waar jullie wel woorden voor hebben, hebben jullie geen context waarbinnen jullie ze kunnen plaatsen. Dit is het probleem met veel spirituele en esoterische literatuur. Het zijn pogingen om de waarheid over de ultieme werkelijkheid kenbaar te maken met behulp van beperkte woorden die uit hun context zijn gehaald.
...
Maar zie je, hier raken wij weer verzeild in die kwestie van context. Ik stap over op de context van de ultieme werkelijkheid als Ik zulke uitspraken doe. In de ultieme werkelijkheid helpt dat wat jou helpt Mij ook, omdat in de ultieme werkelijkheid jij en Ik één zijn. Er bestaat geen scheiding tussen ons. Nochtans heeft zo’n uitspraak binnen het scheidingsparadigma waarin jij leeft, binnen de illusie die jij ondergaat, geen betekenis. Heel deze dialoog moet Ik steeds weer overstappen van de ene context op de andere om dingen uit te leggen die eenvoudigweg niet kunnen worden uitgelegd binnen het kader van jouw eigen aardse werkelijkheid.
(Neale Donald Walsch, Vriendschap met God)

Behalve de context, zijn de opvattingen van de auteur zelf een bron van verminking van de waarheid :

    Nee. Geen enkele film, geen enkel boek of andere menselijke uitleg van het goddelijke is letterlijk waar.
...
En hoe zit het dan met dit boek ? Dit boek is toch zeker letterlijk waar !
  Nee. Ik vind het vreselijk je dit te moeten vertellen, maar jij bent degene die dit gesprek filtert Nu is het wel zo dat jij een fijn en schoon filter hebt. Je bent een erg goed filter geworden. Maar het is en blijft een filter.
(Neale Donald Walsch, Derde gesprek met God)

Mythe

Een mythe is een verhaal waarmee men de wereld om zich heen probeert te begrijpen.

Ook de New-Age-literatuur kent beschrijvingen over de oorsprong, de aard en het doel van het bestaan zoals we dat nu kennen. De verschillende visies stemmen lang niet met elkaar overeen. Verschillende auteurs verkondigen verschillende opvattingen, terwijl al die auteurs beweren dat hun werk onder inspiratie door geesten is ontstaan. Soms zijn het kleine verschillen, soms grote.
Mogelijk hebben deze verschillen te maken met de achtergrond van het publiek waarvoor deze auteurs schreven, zoals ik hierboven heb proberen uit te leggen in het hoofdstukje ”Het onzegbare willen zeggen”. Maar er zijn ook verschillen die ik niet met elkaar in overeenstemming weet te brengen.

Allereerst probeer ik opnieuw de grote lijnen, de gemeenschappelijke noemer in het New-Age-denken te volgen :

De New-Age-boeken die ik tot nu toe gelezen heb, gingen uit van een schepping. Ooit, in een ver verleden schiep God het universum. Een aantal boeken beschrijven deze schepping als een gebeurtenis waarin God zich splitste. Zo schrijft Jozef Rulof in ”De volkeren der aarde door gene zijde bezien”:

Toen God Zichzelf deelde, Zichzelf wegschonk, Zich in miljoenen deeltjes splitste, waaruit wij mensen groeiden, geschiedde dit met een vast doel. ...

Bij die splitsing bleef God bestaan zoals Hij/Zij was. Misschien is deze splitsing te vergelijken met het overdragen van informatie, waarbij dat wat de zendende partij behoudt wat hij aan de ontvangende partij overdraagt. Jozef Rulof laat God zeggen :

In biljoenen vonken splitste Ik mij.
(Jozef Rulof, De volkeren der aarde door gene zijde bezien)

Veel New Age literatuur kent dit beeld, dat elk mens een goddelijke vonk in zich draagt. Men zegt ook wel dat de mens een goddelijke afstemming heeft, dat de mens goddelijk is, en zelfs dat de mens God is.

De zielen in het universum begonnen elk hun tocht door dit heelal. In New-Age-literatuur wordt beschreven dat God in direct contact met al zijn schepselen blijft. In "gevoel" geeft Hij aanwijzingen hoe het leven het meest waardevol kan zijn.

Nimmer behoeft gij te denken, dat Ik er niet ben. U bent één met mijn leven en niets kan ons eenzijn verbreken. U zult mij steeds kunnen voelen. ... Ik ga naast u!
(Jozef Rulof, De volkeren der aarde door gene zijde bezien)

In dit universum is elke ziel gebonden aan dezelfde natuurwetten, die voor iedereen hetzelfde zijn. Binnen die wetten is elke ziel vrij om te kiezen wat hij/zij wil beleven. Sommige daden leiden tot ellende en sommige tot een geluksgevoel. Deze tegenstellingen zijn nodig (volgens diverse New-Age-schrijvers) om te kunnen beleven, om te kunnen ervaren. Door al die ervaringen zal de ziel leren welke houding tot ellende, en welke houding tot geluk zal leiden. Bovendien leert de ziel wie hij werkelijk is. Eenmaal bewust dat zijn basis liefde is, zal hij daarvoor kiezen. Hij kiest daarmee voor geluk, het geluk dat God voor al zijn schepselen altijd heeft gewild.

Veel schrijvers schetsen een beeld waarin elke ziel vele malen reïncarneert op verschillende planeten. In elk leven, en ook gedurende de perioden tussen twee levens in de astrale wereld, doet men ervaringen op, die meestal niet als bewuste herinnering in een volgend leven worden meegenomen, maar wel in het onbewuste leven, en zich soms uiten als een aanleg of een talent, of als een onberedeneerbare fobie. Lichamelijke kenmerken, zo als een moedervlek of een ziekte zouden hun oorzaak kunnen hebben in een vorig leven. Sommige zielen hebben zich sneller in geestelijk opzicht ontwikkeld dan andere, en velen daarvan hebben de reïncarnatiecyclus op verschillende planeten al vele eeuwen achter zich gelaten, en leven in de hoogste sferen.

Een andere stroming gaat ervan uit dat er ook zielen zijn die nooit geïncarneerd zijn. Zij hebben altijd in de hoogste sferen van het universum geleefd. Alleen zielen die ervoor gekozen hebben om hun bewustzijn te vernauwen, en hun goddelijke afstemming te vergeten, zouden een reïncarnatiecyclus langs verschillende planeten meemaken. De keuze om zich te onttrekken aan de ordening van de allerhoogste sferen, wordt ”de val” genoemd.

De auteurs van New-Age-literatuur (voor zover die ik gelezen heb) zijn het erover eens dat de wezens die in de hoogste sferen van het universum leven, hun uiterste best doen om de wezens die de hoogste sferen nog niet hebben bereikt, te helpen deze sferen te bereiken.

... Wat hadden ze zelf niet moeten kreunen om aan licht, aan warmte en bewustzijn te winnen ? Daarom was hun verlangen zo groot de mensheid te helpen, vóór te gaan op het zo moeilijke pad naar geestelijke bewustwording. Gedurende hun eigen evolutie groeide dat verlangen nog, ze zagen in, dat ze alles van zichzelf moesten inzetten om de stoffelijke mens weg te leiden van het kwaad, dat hij in zijn lage levensgraad van voelen en denken makkelijk bedreef. Als ze de mens betere gedachten konden bijbrengen, hem ertoe konden krijgen zijn hartstochten en driften te beteugelen, zou ook het leven op aarde niet langer ellendig en verschrikkelijk zijn.
Maar hoe moesten zij de mensheid overtuigen van de wet, waarvan ze de strengheid aan hun zijde hadden moeten aanvaarden ? Deze wet, die zei, dat alléén de mens, die liefde bezat en tot dienen bereid was, blijvend licht en warmte en geluk zou kunnen genieten. Hoe moesten zij de stoffelijke mens deze waarheid leren ?
Nogmaals peilden de astrale meesters de mensheid en toen rees in hen een gigantisch plan.
...
O, ze wisten heel goed, dat de mensheid bij de uitvoering van dit ontzagwekkende plan door oceanen van leed zou moeten waden. Immers, oorlog na oorlog zou nodig zijn om de goede kern aan de macht te helpen, die dienen moest om de kwaadwilligen te overheersen. Maar zonder bewuste leiding zouden de lage hartstochten, welke in de mens woedden, hem nog verschrikkelijker en vreselijker ellende bezorgen en deze ellende zou onnoemelijk veel langer geweest zijn !
(Jozef Rulof, De volkeren der aarde door gene zijde bezien)

Een aantal New-Age-richtingen vertellen het verhaal van de ziel die het meest verstrikt raakte in machtswellust, en tallozen vasthield en nog steeds vasthoudt in het kwade. Deze ziel is op aarde bekend geworden onder de naam Lucifer.
Het verhaal van Lucifer komt niet voor in de bijbel. (Verhalen die er op lijken vind je in Jesaja 14:12-21 en Ezechiël 28:12-17.) Het heeft mij altijd verbaasd dat deze oude legende in sommige New-Age-geschriften zo'n belangrijke plaats heeft gekregen. In het volgende fragment uit het middeleeuwse dichtwerk de ”Divina Comedia” wordt aan Dante door zijn begeleider Vergilius een blik op Lucifer getoond :

Toen wij genoeg voorwaarts waren gekomen,
    Dat ’t mijnen meester geviel mij te tonen
  Het Schepsel, dat zulk een schoon voorkomen gehad had,
Ging hij van voor mij weg, en deed mij stilstaan,
  Zeggende : ”Zie hier Dis, en zie de plaats
  Waar ge u met kracht zult moeten wapenen”.
Hoe ik toen geheel bevroren en schor werd,
  Lezer, vraag het mij niet, want ik schrijf het niet
  Daar elk spreken te kort zou schieten.
Ik stierf niet, en evenmin bleef ik levend :
  Denk dan nu voor uzelf, zo gij enig vernuft hebt,
  Hoe ik werd, beroofd van het een en ander.
De beheerser van het rijk der smarten
  Stak van halverwege de borst af uit het ijs;
  En meer kom ik met een reus overeen
Dan de reuzen het doen met zijn armen :
  Ge ziet dus hoe groot het geheel moet zijn
  Als ’t met zulke delen evenredig is.
Als hij eens zo schoon was als hij nu lelijk is,
  Toen hij tegen zijn Maker de wenkbrauwen optrok,
  Dan moet het wel, dat alle leed van hem uitgaat.
O, welk een wonder schijnt hij mij,
  Toen ik drie gezichten zag aan zijn hoofd !
  Een van voren, en dat was vuurrood;
De andere waren twee, die bij dit aansloten
  Juist boven ’t midden van iedere schouder
  En samenkwamen op de plaats van de kruin;
En het rechter scheen tussen wit en geel;
  En het linker was om te zien als zij die komen
  Van de plaats vanwaar de Nijl nederdaalt.
Onder elk kwamen twee grote vleugels te voorschijn,
  Zo groot als het paste bij zo groten vogel :
  Zo grote zeilen heb ik op zee nooit gezien.
Ze hadden geen veren, maar als van een vleermuis
  Was hun maaksel; en daarmee klapwiekte hij,
  Zó dat drie winden van hem uitgingen.
Daardoor bevroor de hele Cocytus;
  Met zes ogen weende hij, en langs drie kinnen
  Dropen tranen en bloederig speeksel.
In iederen bek kraakte hij met de tanden
  Een zondaar, op de wijze van een vlasbraak,
  Zodat hij er drie zo in marteling hield.
Bij dien van voren was het bijten nog niets
  Bij het scheuren, zodat soms de rug
  geheel ontbloot werd van het vel.

Zo beeldend als Dante Lucifer beschrijft, zijn de tegenwoordige beschrijvingen uit de New-Age-literatuur niet. Wij vinden het verhaal van Lucifer o.a. bij Rudolf Steiner, Johannes Greber en het Padwerk . Er wordt enerzijds een indruk, een kader, gegeven hoe ”de val” in zijn werk ging, en anderzijds wordt ermee geïllustreerd dat het plan om de alle wezens te bevrijden uit hun ellende ook de meest haatdragende zielen omvat, zodat eens alle zielen de hoogste sferen zullen bereiken.

Verbondenheid

Een thema dat veelvuldig terugkeert in de New-Age-literatuur is de verbondenheid.

Hoger ontwikkelde wezens begrijpen ook dat ze één zijn met hun omgeving, dat ze met hun omgeving méér delen dan alleen maar de ruimte, en dat ze ook een wederzijds afhankelijke relatie delen. Een hoger ontwikkeld wezen zou nooit kunnen begrijpen waarom jullie dat wat jullie in stand houdt zouden beschadigen of vernietigen en zij kan dus slechts tot de concludie komen dat jullie niet begrijpen dat juist jullie omgeving jullie in stand houdt.
(Neal Donald Walsch, Derde gesprek met God)

Deze verbondenheid gaat veel verder dan de verhouding van de mens tot zijn directe omgeving :

Er bestaat niets in het universum dat gescheiden is van iets anders. Alles is intrinsiek verbonden, onherroepelijk onderling afhankelijk, interactief, verweven met de textuur van heel het leven.
(Neal Donald Walsch, Een nieuw gesprek met God)

Door sommige schrijvers wordt die verbondenheid zo sterk gezien, dat de grens waar het ene in het andere overgaat vervaagt, of zelfs wegvalt.
Deze verbondenheid wordt dan kort geformuleerd met :

Wij zijn allen één.

Natuurwetten

New Age voegt een groot aantal natuurwetten toe aan de bekende natuurwetten uit de fysica en chemie. De natuurwetten die in New-Age-literatuur worden genoemd, hebben niet de empirische basis van de moderne wetenschap. Het zijn eerder hypothesen, waarvan een ieder wordt uitgenodigd ze in zijn eigen leven te verifieren. New Age lijkt te beweren : Ook al is er geen bewijs dat jullie wetenschappelijk zouden noemen, deze wetten zijn toch waar.

Nochtans bestaan er bepaalde natuurwetten in het materiële universum, en een van die wetten is de wet van oorzaak en gevolg. Een van de belangrijkste wetten van oorzaak en gevolg luidt aldus :
Al het veroorzaakte gevolg wordt uiteindelijk door het Zelf ervaren.
...
Wat jij een ander doet ervaren, zul je ooit zelf ervaren.
...
Anderen kennen dit als het gebod van Jezus : Doe een ander niet, wat jij niet wilt dat jou geschiedt.
(Neal Donald Walsch, Derde gesprek met God; vgl. Mattheüs 7 : 12)


Verder naar de tweede pagina over New Age, over goed en kwaad, karma en identiteit, het enneagram en meditatie

Verder naar de derde pagina over New Age, over lichaam en geest, alternatieve geneeswijzen en minder geaccepteerde onderwerpen als toekomstvoorspellen en astrologie

Naar de navigatie-pagina

Terug naar de beginpagina