als het menu niet zichtbaar is klik hier

quena         siku          erke

Blaasinstrumenten

De blaasinstrumenten die in de Argentijnse folkloremuziek gebruikt worden zijn meestal van Indiaanse oorsprong.

 

Ariel Ramírez gebruikt de quena en de siku in de Misa Criolla in de tweede carnavalito van het Gloria. In de Misa por la Paz y la Justicia worden beide instrumenten als eerste instrumenten genoemd in Psalm 150 en de quena klinkt daar ook als eerste Andes-instrument. Sinds vele jaren is Raúl Olarte de vaste quenista in de groep van Ariel Ramírez. In de versie van Javier Rodríguez van de Misa Criolla begint het Kyrie met de erke.

 

Quena
De quena is de rechte indiaanse fluit. Het is het meest gebruikte blaasinstrument en stamt uit de tijd vóór de Inca's. De naam quena komt uit de quechua-taal en betekent ‘holte’. De quena wordt gemaakt van uitgeholde bamboe, bot of ander materiaal. Hij wordt aangeblazen langs een inkeping in de holle buis, dus zonder mondstuk. De klank is heser dan die van onze blokfluit, maar helderder dan die van de siku.  De quena begeleidde de hit die Simon en Garfunkel in de zestiger jaren van de vorige eeuw hadden met ‘El condor pasa’. Los Incas bespeelden daarin 'La Flûte Magique de los Andes'.

De quena wordt, samen met de tambor of caja, gebruikt om bailecitos, carnavalitos en huaynos te begeleiden. Het zijn pentatonische melodieën. Van oudsher wordt het instrument vooral in de zomer gebruikt en vrijwel uitsluitend door mannen.

In Nederland worden quena's en siku's gemaakt door Marco Lopez.


geluidsfragmenten quena

geluidsfragmenten quena en siku

Siku
De siku is de Indiaanse panfluit: holle bamboestengels, van groot naar klein naast elkaar met bandjes bij elkaar gehouden. De fluit heet siku in de taal van de Aimará-indianen, bij de Quechua-indianen heet hij antara, in het Spaans zampoña. Om het instrument te bespelen heb je twee fluiten nodig om het hele scala aan benodigde klanken te kunnen gebruiken en het vergt veel vaardigheid om een stuk te spelen, terwijl de bespeler snel wisselt van instrument. Heel snel spelen is met een siku niet mogelijk. Het verschil met de quena is duidelijk te horen in de Real Audio fragmenten waarbij 'El condor pasa' in een versie met quena en één met siku te horen is.

geluidsfragmenten siku

Erke

De erke is een grote hoorn, enigszins vergelijkbaar met een Europese alpenhoorn. Hij wordt gemaakt van aan elkaar gezette stukken van een grote rietsoort.

 

geluidsfragment erke